Alerjilerim

Gıda maddelerinin istenmeyen reaksiyonlara yol açtığı alerji dışı durumlar da vardır.

•Bağışıklık sistemi bozuklukları
Bağışıklık sisteminin immünoglobülin E dışında antikor­lar üretmesinin neden olduğu bazı bağırsak hastalıkları mevcuttur (antikorlar, Bölüm l’de alerji tanımı başlığı al­tında ayrıntılı olarak açıklanmıştır). Bu bölümün daha ile­risinde ele alınan Çölyak hastalığı bunlar arasındadır.

•Gıda intoleransı
Bir gıda maddesini tolere edemiyorsanız, yedikten sonra vücudunuz onu yeterli derecede işleyemediği için bazı belirtiler geliştirirsiniz. Genellikle bunun nedeni, o gıda maddesini sindirmek için gerekli kimyasal etkenin (en­zim) vücudunuzda yeterli derecede bulunmamasıdır. Ör­neğin çoğu Asyalı az miktarda bile alkol alsalar çok rahat­sız olurlar, çünkü vücutlarında alkolün yan ürünlerini parçalayan enzim yoktur. Benzer şekilde, bazı insanlar vücutlarında inek sütünü parçalayan enzim bulunmadı­ğından süt ve süt ürünlerini sindiremezler. Süt bu insan­larda karın ağrısı ve ishale neden olur. Bu iki olay alerji değildir, çünkü etken maddenin çok az miktarlarda tüke­tilmesi durumunda görülmezler.

•Gıda duyarlılığı
Bazı insanlar mevcut bir tıbbi sorunlarım belli gıda mad­delerinin tetiklediğini farkederler: bu insanlar o gıda maddelerine karşı duyarlıdır. Örneğin kırmızı şarap veya peynir bazı migren hastalarında baş ağrısına yol açar. Spastik kolonu bulunan hastalarda (karında şişkinlik, is­hal ve kabızlık atakları ile seyreden bir hastalık) belli gı­dalar sorunları arttırır. Ancak bunlarda sorunun tek nede­ni gıda maddeleri değildir ve bu sorunlar alerji değildir.

•Gıda zehirlenmesi
Mikropların (bakteri veya virüs) bulaştığı gıda maddele­rinin yenmesi ile ortaya çıkar. Kusma, ishalve karın ağrı­sı görülür.

•Diğer olasılıklar
Pek çok sayıda insan gıdalara bağladığı hoş olmayan be­lirtilerle karşılaşırlar. Mevcut değerlendirme yöntemleri kullanılarak bu belirtilerin gerçek bir gıda alerjisine veya özel bir hastalığa bağlı olup olmadığı saptanabilir. Testle­rin sonuçları bu durumların söz konusu olmadığım gös­terirse, bu hastanın yalan söylediği ya da belirtilerini abarttığı anlamına gelmez. Hala vücudun nasıl çalıştığı ve belirtilerden sorumlu olan faktörler özellikle de stres hakkında bilmediğimiz pek çok şey vardır.

Birtakım belirtileri gıda alerjisi olarak değerlendirmek tehli­keli olabilir, çünkü belirtiler farklı şekilde tedavi edilmesi ge­reken başka bir hastalığın sonucu olarak ortaya çıkabilir. Ay­rıca belirtilerinize yanlışlıkla gıda alerjisi tanısı konursa, bes­lenmeniz ve yaşam tarzınızda gereksiz bir kısıtlamaya git­meniz gerekebilir. Sağlık için dengeli beslenme önemlidir ve geçerli bir neden olmadan diyetinizdeki hiçbir gıda maddesi kısıtlanmamalıdır. İstenmeyen bir belirtiye neden olan gıda maddesinin diyetten uzaklaştırılması ne kadar önemliyse, belirtilerinize alerji dışında başka etkenlerin de yol açabilece­ğinin farkında olmak o kadar önemlidir. Size önerim gerek duyulabilecek testleri uygulaması ve sorununuzun nedenini ortaya koyması için doktorunuza başvurmanızdır.

• Dört yaşındaki kızımda şiddetli inek sütü alerjisi var. Kusma ve döküntüye neden olması dışında egzama ve as­tımını da kötüleştiriyor. Gebelik ve emzirme dönemlerin­de inek sütünden tamamen uzak durduğum takdirde bir sonraki çocuğumda böyle bir alerjinin gelişmesini engel­leyebilir miyim ?
• Geçen yıl işten çıkarıldım ve boyacı ve dekoratör olarak kendi başıma çalışmaya başladım. Bugüne kadar sağlı­ğımla ilgili bir sorunum yoktu, ancak son zamanlarda ça­lışırken nefes darlığı hissetmeye başladım. Kullandığım boyalardan birine karşı alerjim olabilir mi ve eğer varsa hangisine karşı olduğunu nasıl bulabilirim ?
• Oğlumun okulu astım inhalerlerini yanında taşımasına izin vermiyor ve her ihtiyaç duyduğunda okul sekreterine başvurmasını istiyor. Bundan genellikle çekiniyor. Bu ona bir zarar verebilir mi ?
• İnsanların alerjilerimi önemsememesine çok kızıyorum. Bu tür bir sorununuz olduğunda günlük yaşantınızın ne derece zorlu olduğunu anlamıyorlar ve ortada hiçbir şey yokken yaygara çıkardığımı düşünüyorlar. Bu düşünce ve davranış şekline tahammül edemiyorum. Ne yapabili­rim ?
• Çocuğumun diyetinde ona dokunduğunu düşündüğüm her şeyi kısıtladım, ancak egzaması her zamankinden da­ha kötü. Şu anda çok kısıtlı bir diyette ve kısıtladığım gı­daları tekrar vermeye başlarsam egzamasının daha da kötüleşeceğinden korkuyorum. Ne yapmalıyım ?
• Astımım var, ancak akciğerlerimde ne olduğunu ve niye bazen zorlukla nefes aldığımı hiç kimse bana tam olarak açıklayacak zamanı bulamadı. Lütfen siz bana açıklaya­bilir misiniz ?
• Valizimin çalınması gibi bir durumda kullandığım ilaçla­rı ve tıbbi malzemeyi diğer ülkelerde bulabilir miyim ?
• Çocuğumun egzaması birdenbire kötüleşti. Nedeni ne ola­bilir ?
• Bir fabrikada işe başvurma aşamasındayım ve çok ayrın­tılı bir sağlık sorgulamasını doldurmam istendi. Araların­da astımın da bulunduğu birkaç küçük sağlık sorunum var ve bunları belirttiğim takdirde işe alınmayacağımdan korkuyorum. Böyle bir ihtimal var mı ve sorulara cevap vermek zorunda mıyım ?
• Bir yıl öncesine kadar anafilaksi diye bir şey duymamış­tım, ancak şimdi anafilaksiden ölen insanlar olduğunu bi­liyorum. Anafilaksinin görülme sıklığı nedir ?
• Çocukken egzamam vardı. Şimdi yalnızca tatildeyken cilt problemlerim oluyor. Neden olabileceği hakkında bir fik­riniz var mı ?
• İki yaşındaki kızımda yumurta alerjisi saptandı ve yu­murta içeren her tür gıda yasaklandı. Bunu uygulamak düşündüğümden çok daha zormuş, çünkü neredeyse her şeyin içinde yumurta var. Tüm hazır gıdalardan kaçın­mak durumunda mıyım ?
• On sekiz yaşındayım ve 4 yaşımdan beri astımlıyım. Ka­çınmam gereken meslekler var mı ?
• Egzersiz ve kediler ya da atlarla temas alerjimi kötüleşti-riyor. Kendimi bu tetikleyicilere karşı daha dirençli hale getirebilir miyim ?
• Doktorum bağırsak sorunumun bir gıdayı tolere edeme­memden kaynaklandığını söyledi ancak ben alerjimin ol­duğuna eminim. Kocam yalnızca çok hassas bir mideye sahip olduğumu düşünüyor. Acaba aynı şeyi farklı söz­cüklerle mi ifade ediyoruz, yoksa alerji, intolerans ve du­yarlılık arasında gerçekten bir fark var mı? Ayrıca, bu fark önemli mi ?
• Pek çok gıdaya karşı alerjim var, ancak dışarda yemeyi seviyorum. Bu da bazan sorun yaratıyor. Sorunlu gıda­lardan uzak durduğuma nasıl emin olabilirim ?
• Oğlum ne zaman tedavisinin sorumluluğunu kendisi üst­lenecek ve bu hususta onu cesaretlendirmek için ne yap­malıyım ?
• Gıda alerjileri gittikçe sıklaşıyor mu ?
• Kocamın astımı var ve ilacını düzgün kullandığında (yani almayı unutmadığında) belirtileri kontrol altında. Yakın bir geçmişte benim de susama karşı alerjim olduğu sap­tandı ve herhangi bir tedavi önerilmeden yalnızca susam­dan uzak durmam söylendi. Neden ?
• Bebeğimde niye egzama var ? Nedeni ne ?
• Doktorum astımımın tetikleyicilerinden bahsederken ne demek istiyor ?
• Tatil ve seyahat
• Kızımda çok şiddetli egzama var. Nemlendirici, banyo ya­ğı ve kortizonlu kremini kullanmama rağmen iyileşmiyor. Başka ne yapabilirim ?
• Bir homeopati hastanesinin yakınında oturuyorum ve bu tedavi şeklinin resmen onaylandığını biliyorum. Homeopatik tedavi nedir ve astımım için denemeye değer mi ?
• Ben bir sekreterim ve günde sekiz saat boyunca bilgisayar ekranının karşısındayım. Gözlerim her zaman yorgun, kuru ve kaşıntılı. Son zamanlarda yüzümde kızarıklıklar ve kaşıntı ortaya çıktı. Bence neden ekran ancak patro­num benimle aynı görüşte değil. Hangimiz haklıyız ?