Niçin yediğim her gıdaya değil, bir ya da ikisine karşı alerjiğim ?
Mide-bağırsak sistemi alerji oluşturabilecek çok sayıda etkenle karşılaşmasına rağmen gıda alerjilerinin çok sık görülmemesi gerçekten şaşırtıcıdır. Halen gerçek gıda alerjileri konusunda bilmediğimiz pek çok nokta olmakla birlikte bu kadar nadir görülmeleri, bağırsakların bu olası sorunları ekar-te etmekte ne kadar başarılı olduklarını göstermektedir.
Gıda alerjilerinin gelişiminde etkili olan başka faktörler de bulunmalıdır. Atopik bir aileden geliyor olabilirsiniz (ato-pi konusu Bölüm l’de, alerji tanımı başlığı altında anlatılmıştır) – ailenizin herhangi bir bireyinde alerji, özellikle de egzama var mı? Ayrıca bebeklik döneminizde gıdalarla ne şekilde karşılaştığınız önemlidir. Hatırladığı takdirde annenizden sütten nasıl kesildiğinizi öğrenin. Böylece alerjileriniz hakkında bir ipucu elde edebilirsiniz.
Gıda alerjileri uzun süre anne sütü alan ve ek gıdalara geç başlanan bebeklerde daha az görülür. Ek gıdalar arasında inek sütü, yumurta, yer fıstığı, balık, buğday ve glüten olarak adlandıırılan bir madde içeren diğer tahıllar vardır. Sağlık Bakanlığı bebeklerin 4 aylık oluncaya kadar anne sütü veya mama ile beslenmesini, sonrasında ek gıdaların aşağıdaki şema doğrultusunda verilmesini önermektedir.
•4 – 6 ay
Sebzeler, turunçgiller dışındaki meyveler, pirinç, et suyu, tavuk ve baklagiller (mercimek).
•6 – 12 ay
Buğday içeren gıdalar (ekmek, bisküit), balık, yumurta, yoğurt, peynir ve turunçgillerin suyu.
•12 aydan sonra
İnek sürü (şişe veya karton kutuda satılan pastörize süt).
Yer fıstığı ve fıstık yağı bir bebek en az 12 aylık olana, atopik bireylerin bulunduğu ailelerde ise 5 yaşım bitirene kadar verilmemelidir.
Aşağıdaki konuları okudunuz mu?
- Diyetimde yer alan bir gıdaya karşı alerjiğim, ancak ne ben, ne de doktorum hangi gıdaya karşı olduğunu bulamıyoruz. Ne yapabilirim ?
- Astım neden başlar ?
- On altı yaşındaki kızım cumartesi günleri bir evcil hayvan dükkanında çalışmaya başladı. Hayvanları çok seviyor ve ileride veteriner hemşire olmak istiyor. Ancak bebekliğinden beri kaybolan egzaması tekrar ortaya çıktı ve zaman zaman solunumunun hırıltılı hale geldiğini duyuyor gibiyim. Kendisi her şeyin yolunda olduğunu söylüyor ve doktora gitmeyi reddediyor. Onun için çok endişeleniyorum. Sorun işinden kaynaklanıyor olabilir mi ? Bu arada, eşimin alerjisi nedeniyle evimizde kedi veya köpek bulundurmadığımızı da söylemeliyim
- Anafilaksi terimini hayatımda ilk olarak çok kısa bir süre önce duydum. Sözlüğe baktığımda okuduklarım bana pek bir şey ifade etmedi. Lütfen kapsamını bana açıklar mısınız ?
- Bir yıl öncesine kadar anafilaksi diye bir şey duymamıştım, ancak şimdi anafilaksiden ölen insanlar olduğunu biliyorum. Anafilaksinin görülme sıklığı nedir ?
- Enzimle güçlendirilmiş duyarsızlaştırma (EPD) hakkında bir şeyler okudum. Bu yöntemin benim alerjik belirtilerime bir faydası dokunur mu ?
- Her iki çocuğumda da bebekliklerinde egzama, 4 yaş civarında astım, ergenlik dönemlerinde de saman nezlesi gelişti. Bu sorunlar birbiriyle bağlantılı mı, niye hepsi aynı zamanda başlamadı ve biri diğerlerine neden olmuş olabilir mi ?
- Ben bir kuaför kalfasıv im ve kısa bir süre önce ellerimde berbat bir inflamasyon ortaya çıktı. Patronum eldiven giymemi istedi, ancak bu sefer daha da kötü oldu ve şu anda çalışamıyorum. Bu tahrişin nedeni nedir ve yapabileceğim bir şey var mı ?
- Kadınlarla erkekler arasında astım açısından bir fark var mı ?
- Egzamam var, ama yalmzca ellerimde. Neden olabilir ?
- Dört yaşındaki kızımda şiddetli inek sütü alerjisi var. Kusma ve döküntüye neden olması dışında egzama ve astımını da kötüleştiriyor. Gebelik ve emzirme dönemlerinde inek sütünden tamamen uzak durduğum takdirde bir sonraki çocuğumda böyle bir alerjinin gelişmesini engelleyebilir miyim ?
- işyerindeki bir arkadaşın zaman zaman elleri şişiyor ve kızarıyor. Ne olduğunu sorduğumuzda yalnızca dermatitis olduğunu söylüyor. Sorunu açıklamanız mümkün mü ?
- Kızımızın alerjisi nedeniyle eşimle birlikte taşınmayı göze aldık. Alerjiler ülkenin bazı bölümlerinde daha sık mı görülüyor ve kızımız için en uygun bölge neresi olabilir ?
- Yiyeceklerin içindeki boyalar ve koruyucular beni sinirli ve yorgun hale getiriyor. Sanırım alerjim var. Haklı olup olmadığımı ve haklıysam hangilerine karşı alerjim olduğunu nasıl anlayabilirim ?
- Pek çok gıdaya karşı alerjim var, ancak dışarda yemeyi seviyorum. Bu da bazan sorun yaratıyor. Sorunlu gıdalardan uzak durduğuma nasıl emin olabilirim ?
- Egzamah bir çocuğun diyetinde bulunmaması gereken gıda maddeleri var mıdır ?
- Tatilde deniz ürünlerine karşı alerjisi olan bir arkadaşımla beraber yurt dışına gideceğim. Bu gıdalardan uzak durduğunu biliyorum, ancak farkında olmadan yediği takdirde nelere dikkat etmeliyim ? Gıda alerjisinin belirtileri nelerdir ?
- Benim gibi astımı olan bir insanın genel anestezi alması doğru mudur ?
- Saman nezlesinin belirtileri nelerdir ?
- Niçin bende alerji var, kızkardeşimde ise yok ?
- Kocamın astımı var ve ilacını düzgün kullandığında (yani almayı unutmadığında) belirtileri kontrol altında. Yakın bir geçmişte benim de susama karşı alerjim olduğu saptandı ve herhangi bir tedavi önerilmeden yalnızca susamdan uzak durmam söylendi. Neden ?
- Kısa bir süre önce cilt testi yaptırdım ve astımın yanısıra pek çok alerjimin olduğu saptandı. Bu alerjilerim için kullanabileceğim tedaviler var mı ?
- Yıllarca hemşire olarak çalıştıktan sonra son zamanlarda lastik eldivenlere karşı alerjim gelişti. Yıllarca aynı eldiveni kullandıktan sonra bir gün aniden alerji geliştirmek mümkün mü? Bu sorun nasıl tedavi edilebilir ?
- Kızımın şiddetli astımı var ve okula gidemediği gün sayısı çok fazla. Özel bir okula gitmesi gerekli mi ?
- Farklı insanlarda çok farklı şekillerde görünebildiğine göre, doktorlar ve hemşireler astım tanısını nasıl koyabiliyorlar ?
