Alerjilerim

Ne tür inhaler kullandığınızı söylemiyorsunuz, ancak kulla­nımının zor olduğunu düşündüğünüze göre ölçülü doz in­haler kullanıyor olmalısınız. Bu tür en sık kullamlan inhaler şeklidir ve astım tedavisinde kullamlan çoğu ilaç bu türde mevcuttur. Ancak bazı dezavantajları vardır, en önemlisi de düzgün kullanım için iyi bir koordinasyon gerektir-mesidir.
Size önerim, sağlık merkezine gidip astım bakımından so­rumlu olan kişiyle görüşmenizdir. Bu kişi doktor veya hem­şire olabilir ve ayrı bir astım kliniği sözkonusu olabilir. Soru­nuzun cevabı mevcut inhalerinizi doğru olarak nasıl kulla­nacağınız hakkında bir parça eğitim veya başka tür bir inha-lere geçiş olabilir.

Günümüzde birçok değişik tür inhaler mevcuttur (en az bir düzine) ve her birinin kendine göre avantaj ve dezavan­tajları vardır. Bir hasta için uygun olan diğeri için uygun ol­mayabilir ve doktor ya da hemşireniz sizin için en uygun olam seçme ve nasıl kullanacağınızı öğretme konusunda yar­dımcı olacaktır. Aşağıdaki tanımlar mevcut seçeneklerin çe­şitliliği konusunda size bir fikir verecektir.

• Volumatik ölçülü doz inhalere uyumlu bir boş-luklu cihaz örneğidir. Bu cihazların avantajı inhalere bas­tığınız anda soluk alma zorunluluğunu ortadan kaldıra­rak ölçülü doz inhalerlerin kullanımım kolaylaştırması-dır. Böylece ilaç ağızda dağılmadan en çok ihtiyaç duyulan yer olan akciğerlere geçecektir. Dezavantajı ise cep ya da çantada taşınamayacak kadar büyük olmasıdır. • Otohaler soluk almayla harekete geçen bir ölçü­lü doz inhalerdir. Kullanımı kolaydır, çünkü ağız parça­sından soluk aldığınızda ilacı otomatik olarak püskürtür.

Böylece ilaç doğru zamanda püskürtülmüş olur. Boyutla­rı ölçülü doz inhalere yakındır, dolayısı ile taşınması ko­laydır. Ancak yalnızca aynı firmanın ürettiği ölçülü doz inhaler ve Otohaler birlikte kullanılabilir. Eğer astım ilaç­larınız başka bir firma tarafından üretiliyorsa, başka bir cihaz kullanmalı veya ilacınızı değiştirmelisiniz.

Diskhaler kuru tozlu cihaz örneğidir. Bu cihaz­larda ilaçlar, ölçülü doz inhalerlerdeki basınçlı aerosol formu yerine toz formundadır. Bazı insanlar toz formu­nun tadımn daha iyi olduğunu düşünürler. Diskhaler soluk alma ile harekete geçer, dolayısı ile kullanımı kolay­dır. Diğer inha ler türlerinin hiç birinde bulunmayan bir avantajı, kaç doz ilaç kullanıldığının kesin olarak bilinebilmesidir. Dezavantajı ise tozun bazı insanlarda öksürü­ğe yol açmasıdır. Yalnızca cihazı imal eden firmanın ilaç­ları kullanılabilir.

Turbohaler solunumla harekete geçirilen kuru toz cihazlanmn bir başka örneğidir ve doğru kullanımı en kolay olanlarından biridir. Boşalmak üzere olduğunu gös­teren bir belirteci vardır, ancak bunun dışında alınan doz­ların sayısı izlenemez. Cepte veya çantada taşınabilir. Yal­nızca cihazı üreten firmanın ürettiği bir önleyici, bir de ra­hatlatıcı ilaçla kullanılabilir. Bir dozdaki toz miktarı çok azdır, dolayısı ile Diskhaler kadar Öksürük oluşturmaz.

• Tatilde deniz ürünlerine karşı alerjisi olan bir arkada­şımla beraber yurt dışına gideceğim. Bu gıdalardan uzak durduğunu biliyorum, ancak farkında olmadan yediği takdirde nelere dikkat etmeliyim ? Gıda alerjisinin belir­tileri nelerdir ?
• Hamile kalmam astım ve diğer alerjik sorunlarımı kötüleştirir mi ?
• Alerjen nedir ? Kaç değişik alerjen vardır ?
• Hayvanlara alerjiniz varsa, onlarla oynamadığınız tak­dirde belirtilerinizin ortaya çıkması engellenmez mi ?
• Annem egzamahların banyo yapmaması ve yüzmemesi gerektiğini söylüyor. Doktorumsa günde en az bir kez ço­cuğumu banyo yağı kullanarak yıkamamı söylüyor. Han­gisi haklı ?
• İmmünoterapi nedir ?
• Valizimin çalınması gibi bir durumda kullandığım ilaçla­rı ve tıbbi malzemeyi diğer ülkelerde bulabilir miyim ?
• Doktorum bağırsak sorunumun bir gıdayı tolere edeme­memden kaynaklandığını söyledi ancak ben alerjimin ol­duğuna eminim. Kocam yalnızca çok hassas bir mideye sahip olduğumu düşünüyor. Acaba aynı şeyi farklı söz­cüklerle mi ifade ediyoruz, yoksa alerji, intolerans ve du­yarlılık arasında gerçekten bir fark var mı? Ayrıca, bu fark önemli mi ?
• Egzamam var, ancak son zamanlarda doktorumun ürtiker olduğunu söylediği başka tür bir cilt döküntüsü orta­ya çıktı. Doktorum cildimi etkilemekle birlikte bunun bir alerji olmadığım söyledi. Cilt alerjileri ile ürtiker arasın­daki fark nedir ?
• Aralarında şeker, buğday ve gıda boyalarının da bulun­duğu pek çok gıda maddesine karşı alerjim olduğuna eminim, ancak doktorum benimle aynı fikirde değil. Be­lirtilerimin psikosomatik olduğu kanısında. Beni ciddiye almadığını düşündüğümden çok sinirleniyorum. Kendim başka bir uzmana başvurabilir miyim ?
• Sinek ısırmasına karşı alerjim var ve tatildeki korkulu rüyam bu! Sinekleri kendimden uzak tutabilmemin bir yolu var mı ? Kocamı hiçbir zaman ısırmıyorlar
• Belli gıdalardan kaçınmak kimler için yararlıdır ?
• Hangi tip polenin saman nezleme neden olduğunu nasıl bilebilirim ?
• Arkadaşım arı sokmasından sonra anafilaksi nedeniyle hastanelik oldu. Gerçekten çok korkutucuydu. Kendisi tam olarak ne olduğunu anlayamayacak kadar sıkıntılı olduğundan, ne olduğunu bana siz anlatabilir misiniz ?
• On altı yaşındaki kızım cumartesi günleri bir evcil hay­van dükkanında çalışmaya başladı. Hayvanları çok sevi­yor ve ileride veteriner hemşire olmak istiyor. Ancak be­bekliğinden beri kaybolan egzaması tekrar ortaya çıktı ve zaman zaman solunumunun hırıltılı hale geldiğini duyu­yor gibiyim. Kendisi her şeyin yolunda olduğunu söylüyor ve doktora gitmeyi reddediyor. Onun için çok endişeleni­yorum. Sorun işinden kaynaklanıyor olabilir mi ? Bu ara­da, eşimin alerjisi nedeniyle evimizde kedi veya köpek bu­lundurmadığımızı da söylemeliyim
• Bazen astımımın ne kadar kötü olduğuna karar vermek­te zorlanıyorum. Kötü bir atak geçirdiğimin belirtileri ne­lerdir ?
• Anafilaksi terimini hayatımda ilk olarak çok kısa bir sü­re önce duydum. Sözlüğe baktığımda okuduklarım bana pek bir şey ifade etmedi. Lütfen kapsamını bana açıklar mısınız ?
• Niçin bende alerji var, kızkardeşimde ise yok ?
• Astımım için kortizon içeren haplar kullandığımda egza­mam daha iyi oluyor. Niçin bunları sürekli alamıyorum ?
• Eşimin yer fıstığına karşı şiddetli alerjisi var, bense çok seviyorum. Yer fıstığı yemeye devam ettiğim takdirde onu tehlikeye atar mıyım ?
• İşinizden kaynaklandığını düşündüğünüz bir alerjiniz varsa konuşmanız gereken en iyi kişi kimdir ?
• Çevrede egzaması geleneksel Çin tıbbı bitkileri ile iyileşen çok sayıda insan var. Gerçekten böyle bir etki var mı ve kocakarı ilaçları alerjili insanlara yardımcı olabilir mi ?
• Ev tozu böceği
• Bir fabrikada işe başvurma aşamasındayım ve çok ayrın­tılı bir sağlık sorgulamasını doldurmam istendi. Araların­da astımın da bulunduğu birkaç küçük sağlık sorunum var ve bunları belirttiğim takdirde işe alınmayacağımdan korkuyorum. Böyle bir ihtimal var mı ve sorulara cevap vermek zorunda mıyım ?
• Kısa bir süre önce bir tatlının içindeki yer fıstığı bende ilk kez anafilaksiye neden oldu. Doktorum nedeni bildiğine göre niçin birçok test yaptırmalıyım ?