Alerjilerim

Alerjen, atopik bir kimsede alerjik tepki oluşturan, yani aler­jiyi tetikleyen maddedir (alerjik tepki ve atopi kavramları bu bölümün başında, alerji tanımı başlığı altında açıklanmıştır). Kaç tane değişik alerjen olduğunu söylemek neredeyse im­kansızdır, çünkü herhangi bir şey, herhangi bir kimse için alerjen olabilir: bilgilerim dahilinde hint yağından gelinböce-ği ısırığına kadar değişen çok fazla sayıda alerjen vardır.

En sık rastlanılan alerjenler ev tozları, ağaç ve çim polen­leri, fıstık ve yumurta proteinleri, kedi (salya ile karışıktır) ve köpek kepekleridir. Tümünün ortak özelliği protein içerme­leridir: örneğin ev tozlarmdaki alerjen halı böceği dışkısıdır; polenin kendisi proteindir; kedi salyası da protein içerir. Gı­daların yalnızca protein bileşenleri alerji oluşturur – eğer % 100 saf fıstık yağı elde edilebilirse (yalnızca yağ içeren, proteini bulunmayan), fıstık alerjisi oluşturmaz. Proteini ye­diklerimizin bir içeriği olarak kabul etme eğiliminde olma­mızla beraber, gerçekte tüm canlı organizmalarda bulunan hidrojen, oksijen va azottan oluşan bir bileşendir. Pek çok farklı türü vardır ve yaşamsal önemi adında gizlidir: protein kelimesinin türediği Yunanca “proteios”, birincil anlamına gelmektedir.

Aralarında penisilin ve başka bazı ilaçların da bulundu­ğu protein olmayan alerjenler de vardır. Bunların da alerji oluşturabilmesi için vücuda girdikten sonra bir proteine bağ­lanması gerekir.

• Astım niçin gittikçe yaygınlaşıyor ?
• Kocamın astımı var ve ilacını düzgün kullandığında (yani almayı unutmadığında) belirtileri kontrol altında. Yakın bir geçmişte benim de susama karşı alerjim olduğu sap­tandı ve herhangi bir tedavi önerilmeden yalnızca susam­dan uzak durmam söylendi. Neden ?
• Astımın nedeni ne ?
• Kısa bir süre önce doktorum idrar yollarımda itihap ol­duğunu söyleyerek bana bazı antibiyotikler yazdı. İlk ila­cımı aldıktan sonra baştan aşağı tüm vücudumu çok ka­şıntılı bir döküntü kapladı. Doktorum bu antibiyotiğe karşı alerjik olduğumu ve yalnızca ondan değil, başka ba­zı ilaçlardan da uzak durmam gerektiğini söyledi. Eğer tüm antibiyotiklere karşı alerjim varsa, gelecekte bir tane almam gerektiğinde olacaklardan korkuyorum. Başka antibiyotiklerin güvenli olup olmadığı test edilebilir mi ?
• Ailemde alerji sık görülüyor. Çocuklarımda alerji geliş­memesi için yapabileceğim herhangi bir şey var mı ?
• On iki yaşındaki oğlum kısa bir süre önce arı sokmasına bağlı anafilaksi nedeniyle hastaneye yatırıldı. Hastaneden çıkarken elimize bir adrenalin kiti verildi ve aynı olay tekrarlarsa ne yapmamız gerektiği anlatıldı. İyileşmesi beni öylesine rahatlattı ki, ilk yardım önerilerini yeteri kadar dikkatle dinlediğimden emin değilim. Lütfen ne yapmam gerektiğini bana anlatır mısınız ?
• Ben bir kuaför kalfasıv im ve kısa bir süre önce ellerimde berbat bir inflamasyon ortaya çıktı. Patronum eldiven giymemi istedi, ancak bu sefer daha da kötü oldu ve şu anda çalışamıyorum. Bu tahrişin nedeni nedir ve yapabi­leceğim bir şey var mı ?
• Astımı bulunan 4 yaşındaki kızım okula başlayacak. Öğ­retmenlerine vermem gereken bir bilgi var mı ?
• Ev tozu böceği
• Fransa'da yaşayan bir arkadaşım astımı için duyarsızlaş­tırma tedavisi görüyor, ancak doktorum bana önermiyor. Niçin ?
• Doktorum ellerimdeki döküntülerin temas dermatitisi ol­duğunu söylüyor. Nedeni ne olabilir ?
• Ben bahçıvanım. Bu durumda polenlerden uzak durmayı nasıl başarabilirim ?
• Dermatitisimin çalıştığım kuaför salonundaki bir kimya­sal maddeden kaynaklandığına inanıyorum. Bundan na­sıl emin olabilirim ?
• Bir yıl önce 38 yaşımda astım geliştirdim. Son 20 yıldır elektrik fabrikasında üretim hattında çalışıyorum ve astı­mım tatildeyken daha iyi durumda. Doktorum astımımın strese bağlı olduğunu, bu nedenle tatildeyken iyileştiğini söylüyor. Bense işimle ilgili olduğunu düşünüyorum, an­cak niye bunca yıldan sonra ortaya çıktığım anlayamıyo­rum. Astımımın nedenini nasıl belirleyebilirim ?
• işyerindeki bir arkadaşın zaman zaman elleri şişiyor ve kızarıyor. Ne olduğunu sorduğumuzda yalnızca dermati­tis olduğunu söylüyor. Sorunu açıklamanız mümkün mü ?
• Bir homeopati hastanesinin yakınında oturuyorum ve bu tedavi şeklinin resmen onaylandığını biliyorum. Homeopatik tedavi nedir ve astımım için denemeye değer mi ?
• Ben bir sekreterim ve günde sekiz saat boyunca bilgisayar ekranının karşısındayım. Gözlerim her zaman yorgun, kuru ve kaşıntılı. Son zamanlarda yüzümde kızarıklıklar ve kaşıntı ortaya çıktı. Bence neden ekran ancak patro­num benimle aynı görüşte değil. Hangimiz haklıyız ?
• Kızımın şiddetli astımı var ve okula gidemediği gün sayı­sı çok fazla. Özel bir okula gitmesi gerekli mi ?
• Saman nezlesinin belirtileri nelerdir ?
• Bir yıl öncesine kadar anafilaksi diye bir şey duymamış­tım, ancak şimdi anafilaksiden ölen insanlar olduğunu bi­liyorum. Anafilaksinin görülme sıklığı nedir ?
• Farklı insanlarda çok farklı şekillerde görünebildiğine göre, doktorlar ve hemşireler astım tanısını nasıl koyabi­liyorlar ?
• Egzersiz ve kediler ya da atlarla temas alerjimi kötüleşti-riyor. Kendimi bu tetikleyicilere karşı daha dirençli hale getirebilir miyim ?
• Arı sokmasına alerjim var ve son kez bir arı tarafından sokulduğumda anafilaksi geliştirdim. Doktorum bana Epipen yazdı, ancak en etkili tedavinin arı sokmasından kaçınmam olduğunu söyledi. Bütün yaz boyunca kendimi eve kapamam mı gerekiyor ?
• Yer fıstığına karşı alerjim var ve son reaksiyonum oldukça şiddetli idi. Gelecekte benzer bir tabloyla karşılaşma­mak için ne yapabilirim ?
• Aromaterapide bitkilerden elde edilen yağlar kullanıldı­ğına göre alerjik insanlar tarafından kullanılması müm­kün müdür ?