Alerjilerim

Atopi bir hastalık değildir. Kişinin alerjik bozukluk geliştir­mesine yol açan kalıtımsal ve yapısal bir özelliktir. Her ato-pik kişide astım, egzama, saman nezlesi veya alerjik rinitis (saman nezlesine benzeyen, ancak yıl boyunca devam eden durum) gibi alerjik bir bozukluk görülmeyebilir, ancak kalıt­sal olarak bu eğilim vardır ve gelecekte alerji gelişebilir.
Atopik bünyelerde alerjik bozukluk görülmesinin nedeni, bu kişilerin normalde zararsız olan belli maddelerle karşılaş­tıklarında alerjik antikor (sonraki sorunun yanıtında ayrıntı­lı olarak açıklanacak olan immünglobülin E veya IgE olarak adlandırılan bir madde) üretebilme yeteneğidir. Eski Yunan-ca’da “yol dışı” anlamına gelen “atopos” sözcüğünden türeti­len atopi terimi bu uygunsuz tepkiyi tanımlamanın iyi bir yoludur.
Atopi ailesel geçiş gösteren bir özelliktir ve bilim adam­ları günümüzde, atopiye neden olan kromozomlarımızdaki geni (genler ana-babalarımızdan aldığımız özellikleri belirler ve kromozomlar da tüm vücut hücrelerimizde genleri taşı­yan yapılardır) saptamaya çalışmaktadır. Genin saptanması ile alerjilerin neden ortaya çıktığı, nasıl geçiş gösterdiği ve ne şekilde önlenebileceğine yönelik araştırmalar daha kolaylık­la yürütülebilecektir. Bugün için doktorlar, atopi tanışım ön­celikle sizin tanımladığınız belirtiler ve belki bir ölçüde de Ek l’de tarif edilen testlerden yararlanarak koyar.

• İmmünoterapi nedir ?
• Arı sokmasına alerjim var ve son kez bir arı tarafından sokulduğumda anafilaksi geliştirdim. Doktorum bana Epipen yazdı, ancak en etkili tedavinin arı sokmasından kaçınmam olduğunu söyledi. Bütün yaz boyunca kendimi eve kapamam mı gerekiyor ?
• Kısa bir süre önce doktorum idrar yollarımda itihap ol­duğunu söyleyerek bana bazı antibiyotikler yazdı. İlk ila­cımı aldıktan sonra baştan aşağı tüm vücudumu çok ka­şıntılı bir döküntü kapladı. Doktorum bu antibiyotiğe karşı alerjik olduğumu ve yalnızca ondan değil, başka ba­zı ilaçlardan da uzak durmam gerektiğini söyledi. Eğer tüm antibiyotiklere karşı alerjim varsa, gelecekte bir tane almam gerektiğinde olacaklardan korkuyorum. Başka antibiyotiklerin güvenli olup olmadığı test edilebilir mi ?
• Her iki çocuğumda da bebekliklerinde egzama, 4 yaş ci­varında astım, ergenlik dönemlerinde de saman nezlesi gelişti. Bu sorunlar birbiriyle bağlantılı mı, niye hepsi ay­nı zamanda başlamadı ve biri diğerlerine neden olmuş olabilir mi ?
• Geçen yıl işten çıkarıldım ve boyacı ve dekoratör olarak kendi başıma çalışmaya başladım. Bugüne kadar sağlı­ğımla ilgili bir sorunum yoktu, ancak son zamanlarda ça­lışırken nefes darlığı hissetmeye başladım. Kullandığım boyalardan birine karşı alerjim olabilir mi ve eğer varsa hangisine karşı olduğunu nasıl bulabilirim ?
• Bir yıl önce 38 yaşımda astım geliştirdim. Son 20 yıldır elektrik fabrikasında üretim hattında çalışıyorum ve astı­mım tatildeyken daha iyi durumda. Doktorum astımımın strese bağlı olduğunu, bu nedenle tatildeyken iyileştiğini söylüyor. Bense işimle ilgili olduğunu düşünüyorum, an­cak niye bunca yıldan sonra ortaya çıktığım anlayamıyo­rum. Astımımın nedenini nasıl belirleyebilirim ?
• Egzamam var, ama yalmzca ellerimde. Neden olabilir ?
• Hayvanlara alerjiniz varsa, onlarla oynamadığınız tak­dirde belirtilerinizin ortaya çıkması engellenmez mi ?
• Bazı kişilerde total alerji sendromu diye bir durum oldu­ğunu duydum. Nedir, ne sıklıkta görülür ve nasıl tedavi edilir ?
• Niçin bende alerji var, kızkardeşimde ise yok ?
• Anafilaksi terimini hayatımda ilk olarak çok kısa bir sü­re önce duydum. Sözlüğe baktığımda okuduklarım bana pek bir şey ifade etmedi. Lütfen kapsamını bana açıklar mısınız ?
• Oğlumun zaman zaman çok şiddetlenen bir egzaması var. Önümüzdeki dönem yüzme dersi alacak ve bu derse ka­tılmasını çok istiyorum. O zamana kadar cildini normal bir görünüme kavuşturmak için yapabileceğim bir şey var mı? Ayrıca sudaki kimyasalların cildine zarar verme­sini engellemek için ne yapmalıyım ?
• Doktorumun dosyama "idyopatik anafilaksi" yazdığını gördüm. Bunun anlamı nedir ?
• İşinizden kaynaklandığını düşündüğünüz bir alerjiniz varsa konuşmanız gereken en iyi kişi kimdir ?
• Kocamın astımı var ve ilacını düzgün kullandığında (yani almayı unutmadığında) belirtileri kontrol altında. Yakın bir geçmişte benim de susama karşı alerjim olduğu sap­tandı ve herhangi bir tedavi önerilmeden yalnızca susam­dan uzak durmam söylendi. Neden ?
• On iki yaşındaki oğlum kısa bir süre önce arı sokmasına bağlı anafilaksi nedeniyle hastaneye yatırıldı. Hastaneden çıkarken elimize bir adrenalin kiti verildi ve aynı olay tekrarlarsa ne yapmamız gerektiği anlatıldı. İyileşmesi beni öylesine rahatlattı ki, ilk yardım önerilerini yeteri kadar dikkatle dinlediğimden emin değilim. Lütfen ne yapmam gerektiğini bana anlatır mısınız ?
• Gözlerim ve burnumdaki kaşıntı ile akıntıdan rahatsızım ve benzer belirtiler saman nezlesi bulunan bir arkadaşım­da da mevcut. Ancak bendeki belirtiler mevsimsel değil ve tüm yıl boyunca devam ediyor. Bende de gerçekten sa­man nezlesi mi var ?
• Sinek ısırmasına karşı alerjim var ve tatildeki korkulu rüyam bu! Sinekleri kendimden uzak tutabilmemin bir yolu var mı ? Kocamı hiçbir zaman ısırmıyorlar
• Saman nezlesinin belirtileri nelerdir ?
• Pek çok gıdaya karşı alerjim var, ancak dışarda yemeyi seviyorum. Bu da bazan sorun yaratıyor. Sorunlu gıda­lardan uzak durduğuma nasıl emin olabilirim ?
• Doktorum ellerimdeki döküntülerin temas dermatitisi ol­duğunu söylüyor. Nedeni ne olabilir ?
• Astımı bulunan 4 yaşındaki kızım okula başlayacak. Öğ­retmenlerine vermem gereken bir bilgi var mı ?
• Kısa bir süre önce bir tatlının içindeki yer fıstığı bende ilk kez anafilaksiye neden oldu. Doktorum nedeni bildiğine göre niçin birçok test yaptırmalıyım ?
• Annem egzamahların banyo yapmaması ve yüzmemesi gerektiğini söylüyor. Doktorumsa günde en az bir kez ço­cuğumu banyo yağı kullanarak yıkamamı söylüyor. Han­gisi haklı ?
• Küçük kızımda yumurta alerjisi var. Yumurtada gelişti­rildiğini bildiğim Kızamık-Kızamıkçık-Kabakulak aşısını yaptırmak hususunda endişelerim var. Aşı sorun yaratır mı ?