Alerjilerim

Bunu açıklamak için bağışıklık sisteminin nasıl çalıştığından bahsetmeliyim. Bağışıklık sistemi, bizi virüs, bakteri veya parazit gibi yabancı etkenlerden ve bazı yaralanmalardan koruyan ağdır. Bu sistem, zararlı dış etkenlerle vücudumuz için bir tehdit oluşturmayan zararsız olanları ayırt etmede son derece başarılıdır. Bağışıklık sisteminiz sizi zararlı olabi­lecek bir etkene karşı savunduktan sonra, aynı etkenle tekrar karşılaştığı takdirde derhal hatırlayacak şekilde hafızasına kaydeder. Her bir etken için özel olan bu hafıza, antikor ola­rak adlandırılan küçük maddelerdir. Her bir etken için fark­lı bir antikor grubunuz vardır.
Beş farklı tip veya sınıf antikor vardır. İmmünglobülin olarak adlandırılan her tipin farklı bir işlevi bulunmaktadır.
•İmmünglobülin A (kısaltması IgA) tükrük ve gözyaşı gibi salgılarda bulunur ve solunum ve sindirim sistemimize girebilecek mikroorganizmalara karşı bizi korur.
•İmmünglobülin M (IgM) vücuda yeni bir etken girdiğin­de oluşan geçici bir antikordur.
•immünglobülin G (IgG) etkene karşı kalıcı (genellikle ömür boyu) hafızayı oluşturmak üzere IgM’den gelişen antikordur.
•İmmünglobülin D (IgD) bir sırdır - varlığı bilinir, ancak ne işe yaradığı bilinmez.
•İmmünglobülin E (IgE) alerji antikorudur. Alerjisi olma­yan insanlarda normal olarak yalnızca az miktarda IgE bulunur, ancak bağırsak solucam gibi parazitlere tepki olarak çok miktarda üretilebilir. Alerjisi olan insanlar çok miktarda IgE üretmek için hazırdır.
Bağışıklık sisteminiz etkin çalışıyorsa, daha önce karşılaştığı­nız bir etkenle savaşmak üzere sürekli hazır bekler. Daha ön­ceden hazır bulunan IgG derhal etkene yapışır ve herhangi bir enfeksiyona yol açmadan kandaki akyuvarlar tarafından yönetilen bağışıklık sisteminin diğer bileşenleri tarafından yok edilmesini sağlar. Suçiçeği gibi çocukluk çağı enfeksi­yonlarına ömrümüz boyunca bir kez yakalanmamızın nede­ni budur.

Eğer önceki sorunun yanıtında belirtildiği şekilde atopik-seniz, bağışıklık sisteminiz bu enfeksiyonlara karşı gayet iyi çalışır. Ancak, gerçekte zararsız olan etkenlere karşı da tepki verir ve onları da enfeksiyon etkeni gibi tedavi eder. Alerjen olarak adlandırılan bu etkenler bağışıklık sisteminiz tarafın­dan yanlışlıkla tehlikeli gibi algılanırlar ve karşılığında im-münglobülin E (IgE) tipinde antikorlar üretilirler. Çok az miktarda bile olsa bir alerjenle karşılaştığınızda, eğer bu aler­jen bünyenizin daha önceden tanıdığı bir etkense, kısa süre­de çok fazla miktarda IgE üretirsiniz. Ürettiğiniz bu IgE, aler­jiye yol açan olaylar serisini başlatır. Bu süreç, bağışıklık sis­teminizin vücudunuzun kimyasal mesajları ile düzenlenen diğer bileşenlerini, özellikle de akyuvarları etkiler. Bu kar­maşık olaylar zincirinin sonucunda vücudunuzun etkilenen bölümlerinde inflamasyon gelişir ve alerjinin tipik belirtileri (şişlik, kızarıklık, hassasiyet veya kaşıntı, salgılarda artış) gö­rülür.

Alerji alerjenle ilk karşılaşmanızda gelişemez. Hatta bir maddeyi uzun süre normal şekilde tolere ettikten sonra, gö­rünür hiçbir neden olmaksızın, bir anda alerjik bir tepki gös­terebilirsiniz. Bu olay bir kez görüldükten sonra, alerjenle her karşılaştığınızda alerjiniz gelişecektir. Tepkiniz her defa­sında aynı şekilde olmayabilir: şiddetim etkileyen birçok fak­tör vardır ve alerji zamanla azalabilir veya artabilir. Alerjile­rin önceden belirlenebilirliği sınırlıdır.

• Hayvanlara alerjiniz varsa, onlarla oynamadığınız tak­dirde belirtilerinizin ortaya çıkması engellenmez mi ?
• Kızımın saman nezlesi var ve belirtilerinin en şiddetli ol­duğu zaman genel sınavlarının en yoğun olduğu dönem. Okul idaresi notlarının değerlendirmesinde bu durumu dikkate alabilir mi ?
• Bir fabrikada işe başvurma aşamasındayım ve çok ayrın­tılı bir sağlık sorgulamasını doldurmam istendi. Araların­da astımın da bulunduğu birkaç küçük sağlık sorunum var ve bunları belirttiğim takdirde işe alınmayacağımdan korkuyorum. Böyle bir ihtimal var mı ve sorulara cevap vermek zorunda mıyım ?
• Diyetimde yer alan bir gıdaya karşı alerjiğim, ancak ne ben, ne de doktorum hangi gıdaya karşı olduğunu bula­mıyoruz. Ne yapabilirim ?
• Doktorumun egzama için önerdiği cilt kremini günün hangi saatinde kullanmalıyım ?
• Pek çok gıdaya karşı alerjim var, ancak dışarda yemeyi seviyorum. Bu da bazan sorun yaratıyor. Sorunlu gıda­lardan uzak durduğuma nasıl emin olabilirim ?
• Tatilde deniz ürünlerine karşı alerjisi olan bir arkada­şımla beraber yurt dışına gideceğim. Bu gıdalardan uzak durduğunu biliyorum, ancak farkında olmadan yediği takdirde nelere dikkat etmeliyim ? Gıda alerjisinin belir­tileri nelerdir ?
• Kadınlarla erkekler arasında astım açısından bir fark var mı ?
• Çocuklar için olan astım tedavisinin erişkinlerinkinden farkı nedir ?
• Yer fıstığına bağlı anafilaksi geliştirmem halinde kullan­mak üzere bana adrenalin iğnesi verildi. Ne zaman kul­lanmam gerektiğini nereden bileceğim ?
• Egzamanın bir tür dermatitis olduğunu söylediniz. İkisi arasındaki fark nedir ?
• Saman nezlesi tam olarak nedir ?
• Polenler nasıl saman nezlesi oluşturuyorlar ?
• Geçen yıl işten çıkarıldım ve boyacı ve dekoratör olarak kendi başıma çalışmaya başladım. Bugüne kadar sağlı­ğımla ilgili bir sorunum yoktu, ancak son zamanlarda ça­lışırken nefes darlığı hissetmeye başladım. Kullandığım boyalardan birine karşı alerjim olabilir mi ve eğer varsa hangisine karşı olduğunu nasıl bulabilirim ?
• Oğlumun kedimize karşı alerjisi var, ancak kedimizi baş­ka bir yere gönderme fikri oğlumu çok rahatsız ediyor. Alerjen düzeyini düşürmek için yapabileceğimiz bir şey var mı ?
• Gıda alerjisi iyileşir mi ?
• Çocuğumda şiddetli egzama var. Neyle karşılaştığında alerjisinin alevlendiğini bulmayı çok istiyorum. Cilt testi yapılabilir mi ?
• Yiyeceklerin içindeki boyalar ve koruyucular beni sinirli ve yorgun hale getiriyor. Sanırım alerjim var. Haklı olup olmadığımı ve haklıysam hangilerine karşı alerjim oldu­ğunu nasıl anlayabilirim ?
• Diş apsesi için diş hekimimin verdiği penisilinden sonra anafilaksi geliştirdim. Şansıma kendisinde gerekli bütün ekipmanlar vardı ve çok doğru hareket etti. Artık ilaç, özellikle de antibiyotik kullanmaktan çok korkuyorum. Benzer bir reaksiyon gösterme ihtimalim nedir ?
• On iki yaşındaki oğlum kısa bir süre önce arı sokmasına bağlı anafilaksi nedeniyle hastaneye yatırıldı. Hastaneden çıkarken elimize bir adrenalin kiti verildi ve aynı olay tekrarlarsa ne yapmamız gerektiği anlatıldı. İyileşmesi beni öylesine rahatlattı ki, ilk yardım önerilerini yeteri kadar dikkatle dinlediğimden emin değilim. Lütfen ne yapmam gerektiğini bana anlatır mısınız ?
• İşinizden kaynaklandığını düşündüğünüz bir alerjiniz varsa konuşmanız gereken en iyi kişi kimdir ?
• Kısa bir süre önce cilt testi yaptırdım ve astımın yanısıra pek çok alerjimin olduğu saptandı. Bu alerjilerim için kullanabileceğim tedaviler var mı ?
• Dokuz yaşındaki oğluma astım tanısı kondu ve doktoru­nun verdiği inhalerler konusunda endişeliyim. Astım ilaç­larının yan etkileri tehlikeli midir ?
• Alerjen nedir ? Kaç değişik alerjen vardır ?
• Astımımın ne kadar kötü olduğunu ifade edemiyorum. İyi olduğumu düşündüğüm günlerde doktorum ciğerlerimin kötü durumda olduğunu söylüyor. Astımımı değerlendi­rebileceğim bir yol var mı ?